Operacje kręgosłupa to jedne z zabiegów w obrębie narządu ruchu, których najbardziej obawiają się pacjenci. Z jakiego powodu? Są to zazwyczaj bardziej skomplikowane zabiegi niż np. operacja kolana, nadgarstka lub innego stawu. Kręgosłup jest bowiem podporą i osią całego naszego tułowia. To z niego wychodzą nerwy, które unerwiają nasze kończyny dolne. One właśnie umożliwiają nam chodzenie, poruszanie stopami, wspinanie się na palce. Dlatego tyle obawy wynika ze skierowania na operację kręgosłupa.
Czy możliwe jest leczenie kręgosłupa zatem bez operacji? Tylko wtedy, gdy nie ma do niej bezwzględnych wskazań, a lekarz na to zezwala. Można w takich sytuacjach spróbować różnorodnych metod fizjoterapii.
Jaką fizjoterapię stosuje się dziś w leczeniu kręgosłupa?
Najczęściej fizjoterapeuci korzystają z terapii manualnej i innych metod specjalnych. [3]
Która z nich ma szczególne zastosowanie?
Jedną z najbardziej znanych metod używanych w dyskopatiach kręgosłupa, innych zespołach przeciążeniowych oraz zrostach okołokorzeniowych jest metoda McKenziego. Przy użyciu tej metody pacjent otrzymuje dostosowane specjalnie do siebie i do swoich objawów ćwiczenia. Według zaleceń fizjoterapeuty powinien kilkakrotnie w ciągu dnia je powtarzać i obserwować objawy.
Jak przebiega konsultacja w gabinecie fizjoterapeuty pracującego metodą McKenziego? Fizjoterapeuta pracujący tą metodą, oprócz doboru ćwiczenia może wykonać w gabinecie także procedury takie jak mobilizacje i manipulacje w obrębie kręgosłupa. Stosowane są one zazwyczaj w przypadku zablokowań odcinkowych w przebiegu dyskopatii. Metoda McKenziego to również korekta nawykowo przyjmowanej postawy i nauka ergonomii codziennych czynności. Wszystkie te elementy mają za zadanie wspierać stan kręgosłupa. Skuteczność metody potwierdzają liczne badania naukowe. [2]
Co stosuje się oprócz metody McKenziego w dyskopatiach?
Np. metodę Cyriaxa, Kaltenborna i metodę Mulligana, terapię tkanek miękkich według dra J. Ciechomskiego, a także Terapię Manualną Rakowskiego. [1]
W ostatnim czasie bardzo często stosuje się także rozluźnianie mięśniowo-powięziowe. Dlaczego metody dotyczące tkanek miękkich, skoro wydaje nam się, że boli kręgosłup? Często się zdarza, że właśnie za ograniczenie ruchomości w obrębie tułowia, zmniejszenie możliwości pochylania się lub skręcenia w bok odpowiadają restrykcje powięzi i mięśni. Rozluźnienie ich w obrębie całego tułowia, a także, jeśli jest taka potrzeba, na przebiegu nerwu kulszowego, przez pośladek i kończynę dolną, może zmniejszyć dolegliwości. Kiedy tak może się zdarzyć? Jeżeli to właśnie tkanki miękkie odpowiadają za objawy bólowe.
Leczenie kręgosłupa bez operacji a zabiegi fizykalne – które aktualnie stosuje się najczęściej?
Oprócz terapii manualnej w leczeniu kręgosłupa bez operacji, jeśli lekarz zalecił fizjoterapię, stosuje się także zabiegi fizykalne. Zastanawiasz się, co to takiego? Są to zabiegi wykorzystujące urządzenia, które generują pole magnetyczne, prądy elektryczne lub światło. W przypadku bólów kręgosłupa stosuje się m.in. elektroterapię (np. prądy TENS, prądy Traberta, prądy diadynamiczne), laseroterapię, magnetoterapię i inne zabiegi.
Aktualnie ta dziedzina fizjoterapii bardzo się rozwinęła. Co nowego pojawiło się wśród zabiegów fizykalnych?
Do najnowocześniejszych zabiegów dostępnych w dobrze wyposażonych placówkach rehabilitacyjnych należą:
- fala uderzeniowa,
- przezskórna elektroliza EPTE,
- laser wysokoenergetyczny,
- terapia TECAR.
Jeżeli nie ma ku temu przeciwwskazań, można je stosować także u pacjentów np. u pacjentów z dyskopatią. Nie stosuje się ich jednak u m.in. osób, które mają choroby nerek, serca, zaburzenia krzepnięcia i nowotwory.
Fala uderzeniowa stymuluje procesy regeneracyjne. Jest szczególnie pomocna w przypadku naciągnięcia lub naderwania włókien mięśniowych w obrębie pleców, np. po dźwignięciu ciężkiego przedmiotu. Wspiera produkcję kolagenu, działa przeciwbólowo przez blokowanie impulsów bólowych i poprawia mikrokrążenie. Wspomaga to też leczenie stanów zapalnych kręgosłupa. [4]
Przezskórna elektroliza EPTE ma silne działanie przeciwbólowe, a laser wysokoenergetyczny wspiera gojenie tkanek. Te metody, zwłaszcza w połączeniu z terapią manualną, są stosowane u osób, u których nie ma bezwzględnego wskazania do operacji, a lekarz zalecił fizjoterapię z zastosowaniem zaawansowanych metod.
W przypadku przewlekłych dolegliwości bólowych oraz obecności punktów spustowych, czyli obszarów zwiększonego napięcia w mięśniach, stosuje się również suche igłowanie. Jest to nakłuwanie miejsc zwiększonego napięcia sterylnymi igłami w celu rozluźnienia obszaru powiązanego z napiętymi punktami.
W celu zmniejszenia napięcia w określonych partiach mięśniowych oraz wspomagania aktywacji mięśni osłabionych wykorzystuje się w obrębie pleców, a jeżeli potrzeba także innych partii kinesiotaping. Jest oklejanie elastycznymi plastrami.
Proces usprawniania może być także wspomagany masażem, np. rozluźniającym.
Więcej informacji: Leczenie kręgosłupa Warszawa
Ćwiczenia i nowoczesna technologia w rehabilitacji kręgosłupa – czy mogą uchronić przed operacją?
Po wyciszeniu ostrego bólu pleców wprowadza się ćwiczenia mające na celu zmniejszenie ryzyka nawrotów dolegliwości. Jakie to ćwiczenia?
Takie, które stabilizują tułów i wzmacniają mięśnie odpowiedzialne za „trzymanie” kręgosłupa. Wdraża się też ćwiczenia mające na celu odzyskanie zakresu ruchu, lecz tylko wtedy, gdy nie istnieją przeciwwskazania takie jak np. masywny kręgozmyk lub stenoza kanału kręgowego. U osób z dyskopatią, na odpowiednim etapie usprawniania wprowadza się też ćwiczenia propriocepcji, czyli czucia głębokiego. [1, 3]
Obecnie ćwiczenia mogą być prowadzone również przy użyciu specjalistycznych systemów urządzeń. Przykładem tego są ćwiczenia z wykorzystaniem systemu DAVID lub Huber 360. Do czego służą takie systemy? Pozwalają one na precyzyjną ocenę funkcji kręgosłupa, indywidualne dopasowanie treningu oraz kontrolę efektów wzmacniania mięśni i poprawy zakresu ruchu.
Leczenie kręgosłupa w Warszawie – gdzie szukać pomocy?
Obawiasz się operacji kręgosłupa i szukasz nieinwazyjnej alternatywy? Jeśli lekarz nie stwierdził u Ciebie bezwzględnej konieczności zabiegu operacyjnego i zasugerował fizjoterapię, możesz taką znaleźć m.in. w Warszawie. Leczeniem kręgosłupa bez operacji zajmują się np. specjaliści z Centrum Fizjoterapii SPINETIC.
Placówki SPINETIC znajdują się w warszawskich dzielnicach Ursynów (ul. Belgradzka 3) oraz Wola (ul. Waliców 13). Przyjmują tam fizjoterapeuci, którzy korzystają z technik terapii manualnej i mają dostęp do zaawansowanego sprzętu, takiego jak fala uderzeniowa, laser wysokoenergetyczny, TECAR, przezskórna elektroliza EPTE, system DAVID i Huber 360. Wykonują również suche igłowanie oraz kinesiotaping.
Na miejscu konsultują także ortopedzi, neurolog oraz lekarz rehabilitacji medycznej i specjalista od terapii bólu. Jeśli nie masz pewności, czy w Twoim przypadku można zastosować metody nieoperacyjne, warto rozpocząć od konsultacji lekarskiej. Jeśli masz już taką konsultację za sobą i wiesz, że możliwe jest leczenie zachowawcze, możesz bezpośrednio zgłosić się do fizjoterapeuty.
Więcej informacji znajdziesz na stronie: https://spinetic.pl/ lub pod numerami telefonu:
- +48 150 22 22 – Centrum Fizjoterapii SPINETIC ul. Belgradzka 3
- +48 150 22 00 – Centrum Fizjoterapii SPINETIC ul. Waliców 13
Bibliografia:
- SOBOL, J., TĘSIOROWSKI, M., WILK-FRAŃCZUK, M., JASIEWICZ, B., PIECHOWICZ, J., & OPOKA, W. (2013). Wybrane nieoperacyjne metody leczenia dyskopatii lędźwiowego odcinka kręgosłupa–opis przypadku. Medicina Internacia Revuo, 25(101).
- Arkadiusz, B., Anna, S., Tomasz, R., Małgorzata, B., & Łukasz, T. Ocena skuteczności leczenia zachowawczego u chorych z zespołem bólowym bólem odcinka szyjnego kręgosłupa Evaluation of the effectiveness of conservative treatment in patients with neck pain.
- Łubkowska, W., & Mroczek, B. (2018). Współczesne kierunki rehabilitacji w zespołach bólowych kręgosłupa lędźwiowo-krzyżowego–przegląd systematyczny. Pomeranian Journal of Life Sciences, 64(3).
- Abdelmageed, S. M., Rehab, N. I., Mahfouz, M. M., Abd El Fatah, M. B., Galal, D. O., & Elzanaty, M. Y. (2021). Effect of Extracorporeal Shock Wave Therapy on Pain Intensity, Functional Abilities, and Trunk Range of Motion in Patients with Chronic Lumbar Disc Prolapse: A Randomized Clinical Trial. Fizjoterapia Polska, 21(2), 116-120.
